Ikona zegar

Czas czytania - 4 min

O co chodzi z zasadą +/-10%?

Prawidłowa realizacja recept nierzadko nastręcza wielu problemów. Regularne zmiany przepisów nie ułatwiają dodatkowo tej sytuacji. Jednym z takich przypadków jest chociażby kwestia wydawania leków zgodnie z zasadą +/- 10%. Okazuje się bowiem, że w kontekście tej reguły pojawia się sporo wątpliwości i zapytań. Jakich sytuacji dotyczy ta zasada? Poniżej wyjaśnienie tego problemu.

Zasada 10% w aptece - kiedy ją stosować?

Reguła +/-10% – w kontekście do jakich leków można ją zastosować?

Zasada nazywana potocznie regułą +/- 10% opisana jest w ustawie refundacyjnej, a dokładnie w artykule 44 tego dokumentu. Brzmi ona następująco:

„Osoba wydająca leki, środki spożywcze specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyroby medyczne objęte refundacją może wydać lek w opakowaniu zawierającym różną – o maksymalnie 10%, liczbę dawek niż określona na recepcie”.

Wynika z tego wprost, że podczas realizacji recept w aptece farmaceuta ma prawo wydać pacjentowi lek, który został zapisany na recepcie w opakowaniu większym bądź mniejszym niż to zaordynowane na recepcie. Ważne, aby różnica pomiędzy ilością przepisaną, a ilością wydaną przez farmaceutę nie przekroczyła 10% pierwotnej ilości leku. Reguła ta jest niezwykle przydatna, tym bardziej, że w kartotekach leków lekarzy znajduje się nierzadko kilka wielkości opakowań danego leku. A wybór konkretnej nie zawsze pokrywa się z tym, co akurat dostępne jest w obrocie.

Co to w praktyce oznacza?

W praktyce zasada ta pozwala nam wydać opakowania większe lub mniejsze od tych, jakie na recepcie zapisał lekarz. Dla przykładu – na recepcie przepisano Amlopin 5 mg – 1 op x 28 tabletek. W aptece mamy na stanie Amlopin 5 mg, ale pakowany po 30 tabletek. Zgodnie z zasadą +/- 10% możemy wydać opakowanie, w którym ilość tabletek będzie różniła się o nie więcej jak o 2,8 tabletki. Prawo umożliwia nam zatem wydanie opakowania z 30-stoma tabletkami zamiast przepisanego opakowania po 28 tabletek.

Jakich leków dotyczy ta zasada?

Należy pamiętać, że w myśl tej reguły farmaceuta może wydać inną niż zapisana ilość leku. Bez względu na to, czy na recepcie zapisano opakowanie po 28 tabletek, czy może po 56 lub 84 tabletki. Konieczne jest wówczas jedynie dokładne obliczenie wartości odpowiadającej 10% pierwotnej ilości, aby wiedzieć ile tabletek więcej można w to miejsce wydać pacjentowi. Dlatego też dla opakowań po 28 tabletek możliwe jest wydanie opakowania po 30 tabletek. Ale już dla opakowania po 84 tabletki możliwe jest wydanie w zamian opakowania zawierającego 90 tabletek (bo 10% od 84 to 8,4, czyli 90 tabletek mieści się w tej ilości).

Zapamiętaj!

Zasada +/- 10% może nierzadko wprowadzić w błąd w sytuacji, gdy lekarz zapisał na recepcie adnotację „Nie zamieniać”. W takich sytuacjach, jak wskazuje również artykuł 44 ustawy refundacyjnej – nie ma zastosowania wspomniana reguła. Chodzi o fakt, że niemożliwe jest wówczas wydanie zamiennika, którego wielkość opakowania różni się o nie więcej, jak o 10% przepisanej ilości. Zakaz wydania zamiennika automatycznie blokuje możliwość wydania go w ilości różnej od zapisanej.

Zgodnie z zapisami zawartymi w ustawie refundacyjnej osoba wydająca leki ma obowiązek poinformować świadczeniobiorcę (czyli pacjenta) o możliwości nabycia leku objętego refundacją, ale innego niż przepisany na recepcie. Chodzi właśnie o wspomniane zamienniki. Zgodnie z definicją zawartą w przepisach zamiennik to lek o tej samej nazwie międzynarodowej, dawce, postaci farmaceutycznej, która nie powoduje powstania różnic terapeutycznych i o tym samym wskazaniu terapeutycznym. Nie są zatem zamiennikami leki o tej samej nazwie, ale pochodzące np. z importu równoległego versus lek pochodzący z Polski (np. Amlopin i Amlopin z importu równoległego). W takich przypadkach nie ma konieczności oznaczania w systemach aptecznych informacji o wydaniu zamiennika, gdyż teoretycznie i praktycznie leki takie nie są swoimi zamiennikami. Dotyczy ich jednak (podobnie jak zamienników) reguła +/- 10%.

mgr farm. Mateusz Jabłoński

Źródła

  1. Ustawa z dnia 12 maja 2011 r. o refundacji leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów medycznych (tekst jednolity, Dz.U. 2023 poz. 1938

Ta witryna wykorzystuje pliki cookies w celach analitycznych, reklamowych oraz do realizacji usług. Pliki cookies będą zapisywane w pamięci Twojego urządzenia zgodnie z ustawieniami Twojej przeglądarki. Szczegółowe informacje w zakresie polityki prywatności i zasad wykorzystania plików cookies dostępne są TUTAJ.