Ikona zegar

Czas czytania - 5 min

Czy receptura apteczna umrze śmiercią naturalną?

No właśnie…czy leki recepturowe znikną? To dobre pytanie. Jak wiele zagadnień, także i to można rozpatrywać pod wieloma względami. Nie ma więc jednoznacznej odpowiedzi, a pierwszą nasuwającą się na myśl jest niezastąpione „ to zależy”. Od czego to zależy wraz z wyjaśnieniami dowiesz się z artykułu.

Czy receptura apteczna umrze śmiercią naturalną?

Dlaczego receptura apteczna jest z nami do dziś?

Zanim rozważymy przyszłe losy receptury aptecznej warto zastanowić się, dlaczego w dalszym ciągu jest ona wykonywana w aptekach. Dysponujemy przecież nowoczesnym sprzętem, który umożliwia wytwarzanie leków na dużą skalę, a w dodatku dokładniej i szybciej niż człowiek.

Istotą receptury aptecznej jest stworzenie leku maksymalnie dopasowanego do potrzeb pacjenta. Dotyczy to głównie pacjentów, którzy z różnych powodów nie mogą przyjmować preparatów dostępnych na rynku. Są wśród nich na przykład niemowlęta, potrzebujące nieraz dawek o wiele niższych niż te na aptecznych półkach czy osoby nadwrażliwe na niektóre składniki gotowych preparatów.

Indywidualne podejście to często klucz i jedyna droga do efektywnego leczenia. Nie należy zatem spodziewać się, że receptura zupełnie odejdzie w niepamięć, a pacjenci pozostaną pozbawieni możliwości podjęcia skutecznej farmakoterapii.

Receptura apteczna w ujęciu globalnym

W ciągu ostatnich dziesięcioleci na całym świecie zauważono zwiększoną popularność spersonalizowanej i precyzyjnej opieki medycznej. Tym samym receptura, wcześniej nieco „zdeptana” przez hurtownie farmaceutyczne, ponownie zaczęła odgrywać ważną rolę w aptekach.

Oszacowano, że w latach 2022-2030 wzrost udziału leków recepturowych w Ameryce Północnej będzie wynosił corocznie 5,5%. Sprawa wygląda bardzo podobnie w Europie oraz Azji. Wynika to między innymi z niedoborów niektórych leków na rynku, a także zwiększonego zainteresowania interwencjami opartymi na użyciu leków sierocych. Z tego względu w krajach takich jak Stany Zjednoczone czy Wielka Brytania istnieją nawet apteki specjalizujące się w recepturze aptecznej.

Co z recepturą apteczną w Polsce?

Wiele kontrowersji wywołały niedawne zmiany w nowelizacji ustawy refundacyjnej leków recepturowych. W ich wyniku pacjent zapłaci za lek recepturowy więcej, a cena leku zależeć będzie też od cen surowca. Konsekwencją takich działań będzie wyszukiwanie aptek, które kupują najtańsze surowce.

Czy jednak producenci będą godzić się na sprzedaż surowców poniżej kosztów ich produkcji? Kosztów produkcji, które przecież stale wzrastają. Czarę goryczy przelewa fakt, że marża naliczona przez aptekę nie będzie mogła być wyższa niż 24,66 zł. Taksa laborum stoi w miejscu, straty dla aptek rosną. Niska opłacalność wykonywania receptury może doprowadzić do trudności ze znalezieniem placówki chętnej podjąć się zrealizowania recepty.

Kaskada problemów wywołanych przez zmianę w ustawie, zdaniem wielu farmaceutów oraz osób pracujących w firmach dostarczających surowców farmaceutycznych, może przyczynić się do powolnej śmierci receptury. Trudno jednak nazwać to śmiercią naturalną…

O czym musimy pamiętać?

Musimy pamiętać, że pracownicy ochrony zdrowia za priorytet powinni mieć dobro pacjenta. Każdy pacjent powinien mieć w miarę możliwości dostęp do leku i terapii dostosowanej do swoich potrzeb. Nie zapowiada się zatem na śmierć receptury aptecznej w najbliższym czasie.

Cieszy wzrost zainteresowania indywidualnym podejściem i wykorzystaniem receptury. Tak długo jak podczas wytwarzania leków recepturowych zachowywane będą wszelkie środki bezpieczeństwa i poprawności wykonania, będą one chętnie przepisywane przez lekarzy jeszcze przez długie lata.

Źródła

  1. Watson C J i in. Pharmaceutical Compounding: a History, Regulatory Overview, and Systematic Review of Compounding Errors. Journal of medical toxicology : official journal of the American College of Medical Toxicology 2021;17(2):197-217. doi: 10.1007/s13181-020-00814-3
  2. Van der Schors T, Amann S, Makridaki D i in. Pharmacy preparations and compounding, European Journal of Hospital Pharmacy 2021;28:190-192. doi: 10.1136/ejhpharm-2020-002559
  3. Crommelin DJA, Bouwman-Boer Y. Pharmacy preparations: Back in the limelight? Pharmacists make up your mind! International Journal of Pharmaceutics 2016; 514(1): 11-14. doi: 10.1016/j.ijpharm.2016.09.031
  4. National Academies of Sciences, Engineering, and Medicine; Health and Medicine Division; Board on Health Sciences Policy; Committee on the Clinical Utility of Treating Patients with Compounded Bioidentical Hormone Replacement Therapy; Jackson LM, Parker RM, Mattison DR, editors. The Clinical Utility of Compounded Bioidentical Hormone Therapy: A Review of Safety, Effectiveness, and Use. Washington (DC): National Academies Press (US); 2020 Jul 1. 2, An Overview of Compounding. 
  5. Rachtan M. Popularność receptury aptecznej na świecie systematycznie wzrasta. Puls Farmacji, https://pulsmedycyny.pl/popularnosc-receptury-aptecznej-na-swiecie-systematycznie-wzrasta-1173640 (opublikowano: 02.01.2023, dostęp: 08.04.2024)
  6. Jakubiak K. Leki recepturowe ważnym punktem bezpieczeństwa lekowego. mZdrowie.pl, https://www.mzdrowie.pl/leki/leki-recepturowe-waznym-punktem-bezpieczenstwa-lekowego/ (opublikowano: 23.10.2023, dostęp: 08.04.2024)
  7. Birecki M. Czy receptura apteczna zniknie z polskich aptek? MGR.FARM, https://mgr.farm/aktualnosci/czy-receptura-apteczna-zniknie-z-polskich-aptek/ (opublikowano: 17.07.2023, dostęp: 08.04.2024)
  8. Compounding Pharmacies Market: Top 5 trends driving the global industry demand through 2026. BioSpace, https://www.biospace.com/article/compounding-pharmacies-market-top-5-trends-driving-the-global-industry-demand-through-2026-/ (opublikowano: 25.02.2021, dostęp: 08.04.2024)
  9. Compounding Pharmacies Market – By Therapeutic Area (Nutritional Supplements, Hormone Replacement, Dermatology, Pain Management, Specialty Drugs), By Product, By Application, By Compounding Type, By Distribution Channel & Forecast, 2022-2030, GMI – Global Market Insights, https://www.gminsights.com/industry-analysis/compounding-pharmacies-market (opublikowano: 08.2022, dostęp: 08.04.2024)
  10. Dlaczego nowa ustawa refundacyjna może zlikwidować recepturę apteczną? MGR.FARM, https://mgr.farm/aktualnosci/dlaczego-nowa-ustawa-refundacyjna-moze-zlikwidowac-recepture-apteczna/ (opublikowano: 11.07.2023, dostęp: 08.04.2024)

To Cię też zainteresuje

Ta witryna wykorzystuje pliki cookies w celach analitycznych, reklamowych oraz do realizacji usług. Pliki cookies będą zapisywane w pamięci Twojego urządzenia zgodnie z ustawieniami Twojej przeglądarki. Szczegółowe informacje w zakresie polityki prywatności i zasad wykorzystania plików cookies dostępne są TUTAJ.